ΤΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΕΦΕΤΕΙΟ ΛΑΡΙΣΑΣ

ΤΜΗΜΑ A΄ ΤΡΙΜΕΛΕΣ

(ΑΚΥΡΩΤΙΚΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ)

Αριθμός απόφασης: ΑΑ24/2025

Συνεδρίασε δημόσια, στο ακροατήριό του, στις 12 Νοεμβρίου 2024, με δικαστές τους: Κωνσταντίνο Παππά, Πρόεδρο Εφετών Διοικητικών Δικαστηρίων (Δ.Δ.), Δήμητρα Ρουβά, Θεόδωρο Τσαλή – Εισηγητή, Εφέτες Δ.Δ., και γραμματέα την Αικατερίνη Μητσικώστα, δικαστική υπάλληλο,

για να δικάσει την με αριθμό καταχώρισης ΑΚ ..../2-9-2024 αίτηση ακυρώσεως και αναστολής εκτέλεσης,

της Κοινοπραξίας με την επωνυμία «ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑ .... », που εδρεύει στην ............... (οδός ...................) και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία παραστάθηκε δια της πληρεξούσιας δικηγόρου Μαρίας Μπρέγιαννου (Δ.Σ. Αθηνών),

κατά: 1) της Ενιαίας Αρχής Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ.), που εδρεύει στον .......... (...................), η οποία δεν παραστάθηκε και 2) του Δήμου ................ που εδρεύει στην ............... (οδός ................), εκπροσωπείται νόμιμα και παραστάθηκε δια της πληρεξούσιας δικηγόρου Χρυσούλας Βούζα (Δ.Σ….).

Εξάλλου, η Κοινοπραξία με την επωνυμία «ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑ ....» που εδρεύει στην ............... (οδός ..................) και εκπροσωπείται νόμιμα, άσκησε την με αριθμό καταχώρισης ...../16-9-2024 πρόσθετη παρέμβαση και παραστάθηκε δια της πληρεξούσιας δικηγόρου Ζωής Τριανταφύλλου (Δ.Σ. Λάρισας),

Η εκδίκαση άρχισε με την ανάγνωση της έκθεσης του Θεόδωρου Τσαλή, Εφέτη Δ.Δ., εισηγητή της υπόθεσης.

Μετά τη δημόσια συνεδρίαση το Δικαστήριο, συνήλθε σε διάσκεψη και

Αφού μελέτησε τα σχετικά έγγραφα

Σκέφθηκε κατά το νόμο

1. Επειδή, για την άσκηση της υπό κρίση αίτησης ακυρώσεως έχει καταβληθεί, κατ΄ άρθρο 372 παρ. 5 του ν. 4412/2016 (Α΄ 147), όπως ισχύει, παράβολο ποσού οκτακοσίων είκοσι (820) ευρώ (σχετ. το με α/α ....../2-9-2024 διπλότυπο είσπραξης τύπου - Α σειράς Θ' της Δ.Ο.Υ. .............), ήτοι, το ήμισυ του αναλογούντος κατά νόμο ποσού παράβολου, ύψους 1.640 ευρώ [προϋπολογιζόμενη αξία του ένδικου διαγωνισμού ύψους 1.322.580,64 ευρώ πλέον Φ.Π.Α. ( 24%) επί 0,1%].

2. Επειδή, με την υπό κρίση αίτηση ζητείται η ακύρωση της .../2024 απόφασης της Ε.Α.ΔΗ.Σ.Υ. (1ο Κλιμάκιο) με την οποία κατά μερική αποδοχή της ......./5-7-2024 προδικαστικής προσφυγής της ήδη παρεμβαίνουσας Κοινοπραξίας με την επωνυμία «ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑ ....» ακυρώθηκε η ......./2024 και με αριθμό πρωτοκόλλου ......../2024 απόφαση της Δημοτικής Επιτροπής του Δήμου ........... με την οποία η ήδη αιτούσα Κοινοπραξία με την επωνυμία « ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑ...» ανακηρύχθηκε προσωρινός ανάδοχος του έργου «ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ, ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΚΑΙ ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΤΗΣ ΠΛΑΤΕΙΑΣ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΩΝ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ............» προϋπολογισμού 1.322.580,64 ευρώ πλέον φ.π.α. με προσφορά ύψους 910.843,76 ευρώ συμπεριλαμβανομένου φ.π.α. (24%).

3. Επειδή, η ένδικη διαφορά, ενόψει του ότι η υπό ανάθεση σύμβαση υπάγεται στο πεδίο εφαρμογής των διατάξεων του Βιβλίου Ι του ν. 4412/2016, η δε εκτιμώμενη αξία της υπερβαίνει το ποσό των 60.000 ευρώ, διέπεται από τις διατάξεις του Βιβλίου ΙV του ίδιου νόμου περί της έννομης προστασίας κατά τη σύναψη δημοσίων συμβάσεων. Περαιτέρω, η υπό κρίση αίτηση αρμοδίως εισάγεται ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου, σύμφωνα με το άρθρο 372 παρ.1 και 3 του ν. 4412/2016 και έχει εμπροθέσμως ασκηθεί στις 2-9-2024, ήτοι εντός προθεσμίας 10 ημερών, κατά την παράγραφο 4 της προαναφερθείσας διάταξης, υπολογιζόμενη από την επομένη της δημοσίευσης στις 22-8-2024 της προσβαλλόμενης απόφασης και δεδομένου ότι η δέκατη ημέρα ήτοι η 1η-9-2024 ήταν Κυριακή. Εξάλλου, για την άσκησή της διενεργήθηκαν νομίμως από την αιτούσα οι κατά το άρθρο 372 παρ. 4 του ν. 4412/2016 κοινοποιήσεις αντιγράφου της αίτησης ακυρώσεως με σχετική κλήση προς την Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ., την αναθέτουσα αρχή και την Κοινοπραξία με την επωνυμία «ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑ ....», όπως παραγγέλθηκαν με τη σχετική από 4-9-2024 πράξη του Προέδρου του Τμήματος, η δε αιτούσα με προφανές έννομο συμφέρον και εν γένει παραδεκτώς ασκεί την κρινόμενη αίτηση. Τέλος, η υπόθεση νομίμως συζητείται παρά την απουσία της πρώτης εκ των καθ’ ων η κλήτευση της οποίας νομίμως παραλείφθηκε καθόσον είχε κλητευθεί κατά την προηγούμενη αναβληθείσα συζήτηση της υπόθεσης στις 9-10-2024.

4. Επειδή, εξάλλου, δοθέντος ότι η αιτούσα επιδιώκει την ακύρωση της προσβαλλομένης απόφασης της Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ., με την οποία έγινε δεκτή η προδικαστική προσφυγή που είχε ασκήσει η ήδη παρεμβαίνουσα, νομιμοποιείται παθητικώς μόνο η Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ, κατά τη διάταξη της παρ. 1 του άρθρου 372 του ν. 4412/2016.

5. Επειδή, με προφανές έννομο συμφέρον επιθυμώντας τη διατήρηση της προσβαλλόμενης απόφασης και εν γένει παραδεκτώς παρεμβαίνει και ζητά την απόρριψη της αίτησης η Κοινοπραξία με την επωνυμία « ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑ ...».

6. Επειδή ο ν. 4412/2016 (ΦΕΚ Α΄ 147) ορίζει στο άρθρο 58: «Στα έγγραφα της σύμβασης, η αναθέτουσα αρχή ζητάει από τον προσφέροντα να αναφέρει στην προσφορά του το τμήμα της σύμβασης που προτίθεται να αναθέσει υπό μορφή υπεργολαβίας σε τρίτους, καθώς και τους υπεργολάβους που προτείνει. Ειδικά για τις συμβάσεις έργων, η ανάθεση τμήματος σύμβασης σε υπεργολάβο ελέγχεται από την αναθέτουσα αρχή ως προς την επαγγελματική καταλληλότητα του υπεργολάβου, να εκτελέσει το προς ανάθεση τμήμα, κατά την έννοια της περ. α` της παρ. 1 και παρ. 2 του άρθρου 75, περί κριτηρίων επιλογής, άλλως η αναθέτουσα αρχή απαιτεί από τον προσφέροντα να αντικαταστήσει τον υπεργολάβο που δεν πληροί τους ορισμούς της ανωτέρω διάταξης, καθώς και των διατάξεων των άρθρων 79, περί Ευρωπαϊκού Ενιαίου Εγγράφου Σύμβασης, 80, περί αποδεικτικών μέσων και 81, περί επιγραμμικού αποθετηρίου πιστοποιητικών (e-Certis), ή στο πρόσωπο του οποίου συντρέχουν λόγοι αποκλεισμού των παρ. 1 και 2 του άρθρου 73 και του άρθρου 74, περί αποκλεισμού οικονομικού φορέα από δημόσιες συμβάσεις », στο άρθρο 79 ότι : « Ευρωπαϊκό Ενιαίο Έγγραφο Σύμβασης (άρθρο 59 της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ) 1. Κατά την υποβολή αιτήσεων συμμετοχής ή κατά την υποβολή προσφορών στις διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων, …, οι αναθέτουσες αρχές δέχονται το Ευρωπαϊκό Ενιαίο Έγγραφο Σύμβασης (ΕΕΕΣ), το οποίο ισοδυναμεί με ενημερωμένη υπεύθυνη δήλωση, με τις συνέπειες του ν. 1599/1986 (Α` 75), ως προκαταρκτική απόδειξη προς αντικατάσταση των πιστοποιητικών που εκδίδουν δημόσιες αρχές ή τρίτα μέρη, επιβεβαιώνοντας ότι ο εν λόγω οικονομικός φορέας πληροί τις ακόλουθες προϋποθέσεις: α) δεν βρίσκεται σε μία από τις καταστάσεις των άρθρων 73, περί λόγων αποκλεισμού, και 74, περί αποκλεισμού οικονομικού φορέα από δημόσιες συμβάσεις, για τις οποίες οι οικονομικοί φορείς αποκλείονται ή μπορούν να αποκλεισθούν, β) πληροί τα σχετικά κριτήρια επιλογής … γ) τηρεί τους αντικειμενικούς κανόνες και τα κριτήρια που έχουν καθορισθεί σύμφωνα με το άρθρο 84, περί περιορισμού του αριθμού των πληρούντων τα κριτήρια επιλογής υποψηφίων που καλούνται να συμμετάσχουν στη διαδικασία ανάθεσης σύμβασης. Όταν ο οικονομικός φορέας στηρίζεται στις ικανότητες άλλων φορέων, σύμφωνα με το άρθρο 78, το ΕΕΕΣ περιέχει επίσης τις ίδιες πληροφορίες για τους φορείς αυτούς….», στο άρθρο 88 ότι: « 1. Όταν οι προσφορές φαίνονται ασυνήθιστα χαμηλές σε σχέση με τα έργα, τα αγαθά ή τις υπηρεσίες, οι αναθέτουσες αρχές απαιτούν από τους οικονομικούς φορείς να εξηγήσουν την τιμή ή το κόστος που προτείνουν στην προσφορά τους, εντός αποκλειστικής προθεσμίας είκοσι (20) ημερών από την κοινοποίηση της πρόσκλησης της αναθέτουσας αρχής. ... 2. Οι εξηγήσεις της παρ. 1 μπορεί να αφορούν ιδίως: α) τα οικονομικά χαρακτηριστικά της μεθόδου κατασκευής, της διαδικασίας παρασκευής ή των παρεχόμενων υπηρεσιών, β) τις επιλεγείσες τεχνικές λύσεις ή τις εξαιρετικά ευνοϊκές συνθήκες που διαθέτει ο προσφέρων για την παροχή των προϊόντων ή την παροχή των υπηρεσιών ή την εκτέλεση του έργου, γ) την πρωτοτυπία του έργου, των αγαθών ή των υπηρεσιών που προτείνονται από τον προσφέροντα, δ) τη συμμόρφωση προς τις υποχρεώσεις της παρ. 2 του άρθρου 18, περί αρχών που εφαρμόζονται στις διαδικασίες σύναψης δημοσίων συμβάσεων, σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 89, ε) τη συμμόρφωση προς τις υποχρεώσεις του άρθρου 131, περί υπεργολαβίας, στ) το ενδεχόμενο χορήγησης κρατικής ενίσχυσης στον προσφέροντα, σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 89, περί δικαιολογητικών σχετικά με τις ασυνήθιστα χαμηλές προσφορές. 3. Η αναθέτουσα αρχή αξιολογεί τις παρεχόμενες πληροφορίες, σε συνεννόηση με τον προσφέροντα. Μπορεί να απορρίψει την προσφορά μόνο εάν τα παρεχόμενα στοιχεία δεν εξηγούν κατά τρόπο ικανοποιητικό το χαμηλό επίπεδο της τιμής ή του κόστους που προτείνεται, λαμβανομένων υπόψη των στοιχείων που αναφέρονται στην παρ. 2. Οι αναθέτουσες αρχές απορρίπτουν την προσφορά, εάν διαπιστώσουν ότι η προσφορά είναι ασυνήθιστα χαμηλή, διότι δεν συμμορφώνεται με τις ισχύουσες υποχρεώσεις της παρ. 2 του άρθρου 18. 4. … 5α. Στις δημόσιες συμβάσεις έργων, μελετών, παροχής τεχνικών και λοιπών συναφών επιστημονικών υπηρεσιών, ως ασυνήθιστα χαμηλές προσφορές, σε κάθε περίπτωση, τεκμαίρονται προσφορές που υποβάλλονται σε διαγωνισμό και εμφανίζουν απόκλιση μεγαλύτερη των δέκα (10) ποσοστιαίων μονάδων από τον μέσο όρο του συνόλου των εκπτώσεων των παραδεκτών προσφορών που υποβλήθηκαν. ... Οι παρεχόμενες εξηγήσεις του οικονομικού φορέα, ιδίως ως προς τον προσδιορισμό οικονομικών μεγεθών, με τις οποίες ο προσφέρων διαμόρφωσε την προσφορά του, αποτελούν δεσμευτικές συμφωνίες και τμήμα της σύμβασης ανάθεσης που δεν μπορούν να μεταβληθούν καθ` όλη τη διάρκεια εκτέλεσης της σύμβασης …», στο άρθρο 131 ότι : « Υπεργολαβία. (άρθρο 71 της Οδηγίας 2014/24/ΕΕ) 1. Η τήρηση των υποχρεώσεων της παρ. 2 του άρθρου 18 από υπεργολάβους υπόκειται σε παρακολούθηση και έλεγχο από τις αρμόδιες εθνικές αρχές. … 4. Στις περιπτώσεις των συμβάσεων έργων και όσον αφορά τις υπηρεσίες που πρόκειται να παρασχεθούν σε εγκαταστάσεις υπό την άμεση εποπτεία της αναθέτουσας αρχής, μετά την ανάθεση της σύμβασης και το αργότερο κατά την έναρξη της εκτέλεσής της, ο κύριος ανάδοχος υποχρεούται να αναφέρει στην αναθέτουσα αρχή το όνομα, τα στοιχεία επικοινωνίας και τους νόμιμους εκπροσώπους των υπεργολάβων του, οι οποίοι συμμετέχουν στα εν λόγω έργα και υπηρεσίες, εφόσον είναι γνωστά τη συγκεκριμένη χρονική στιγμή. Ο κύριος ανάδοχος υποχρεούται να γνωστοποιεί στην αναθέτουσα αρχή κάθε αλλαγή των πληροφοριών αυτών, κατά τη διάρκεια της σύμβασης, καθώς και τις απαιτούμενες πληροφορίες σχετικά με κάθε νέο υπεργολάβο, τον οποίο ο κύριος ανάδοχος χρησιμοποιεί εν συνεχεία στα εν λόγω έργα και υπηρεσίες. …» και στο άρθρο 165 ότι: « Υπεργολαβία κατά την εκτέλεση - Εγκεκριμένος υπεργολάβος - Κατασκευαστική κοινοπραξία. 1. Όταν συνάπτεται σύμβαση μίσθωσης έργου μεταξύ του αναδόχου δημόσιου έργου και άλλης εργοληπτικής επιχείρησης, για την κατασκευή μέρους του έργου που έχει αναληφθεί από τον ανάδοχο (υπεργολαβία), ο υπεργολάβος θεωρείται «εγκεκριμένος» με τις συνέπειες του παρόντος, μετά από έγκριση του κυρίου του έργου ή του φορέα κατασκευής, όταν συντρέχουν οι εξής προϋποθέσεις: α) Ο υπεργολάβος έχει τα αντίστοιχα προσόντα για την εκτέλεση του έργου που αναλαμβάνει και ανήκει σε τάξη και κατηγορία έργου, αντίστοιχη με το ποσό της σύμβασης μίσθωσης έργου και β) Ο ανάδοχος, πριν από την εγκατάσταση του υπεργολάβου στο έργο, έχει γνωστοποιήσει στον κύριο του έργου ή στον φορέα κατασκευής τη σύμβαση υπεργολαβίας. Η Προϊσταμένη Αρχή μπορεί με απόφασή της, που εκδίδεται μέσα σε αποκλειστική προθεσμία δεκαπέντε (15) ημερών από την ανωτέρω γνωστοποίηση, να μην εγκρίνει την υπεργολαβία αυτήν….».

7. Επειδή, στη διακήρυξη δυνάμει της οποίας διενεργήθηκε ο ένδικος διαγωνισμός ορίζονται τα εξής: « ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α΄ Άρθρο 1. ... Άρθρο 2.: Έγγραφα της σύμβασης κα τεύχη. 2.1. Τα έγγραφα της σύμβασης κατά την έννοια της περιπτ. 14 της παρ. 1 του άρθρου 2 του ν. 4412/2016 για τον παρόντα ηλεκτρονικό διαγωνισμό είναι τα ακόλουθα: α) η παρούσα διακήρυξη, β) Το Ευρωπαϊκό Ενιαίο Έγγραφο Σύμβασης [ΕΕΕΣ]. ... ιβ) τυχόν συμπληρωματικές πληροφορίες και διευκρινίσεις που θα παρασχεθούν από την αναθέτουσα αρχή επί των ανωτέρω. ... Άρθρο 4. Διαδικασία ηλεκτρονικής αποσφράγισης και αξιολόγησης των προσφορών/ Κατακύρωση / Σύναψη σύμβασης/ Προδικαστικές προσφυγές/ Προσωρινή δικαστική προστασία. 4.1 Ηλεκτρονική Αποσφράγιση/ Αξιολόγηση/ Έγκριση πρακτικού. α) …ε) Όλες οι οικονομικές προσφορές, μετά τις τυχόν αναγκαίες διορθώσεις, καταχωρίζονται, κατά τη σειρά μειοδοσίας, στο πρακτικό της επιτροπής. … η) Η περιγραφόμενη διαδικασία καταχωρείται στο πρακτικό της Επιτροπής Διαγωνισμού ή σε παράρτημά του, που υπογράφεται από τον Πρόεδρο και τα μέλη της. Ως ασυνήθιστα χαμηλές προσφορές, τεκμαίρονται οικονομικές προσφορές που εμφανίζουν απόκλιση μεγαλύτερη των δέκα (10) ποσοστιαίων μονάδων από τον μέσο όρο του συνόλου των εκπτώσεων των παραδεκτών προσφορών που υποβλήθηκαν. … Στις παραπάνω περιπτώσεις, η αναθέτουσα αρχή απαιτεί από τους οικονομικούς φορείς να εξηγήσουν την τιμή ή το κόστος που προτείνουν στην προσφορά τους, εντός αποκλειστικής προθεσμίας είκοσι (20) ημερών από την κοινοποίηση της σχετικής πρόσκλησης, η οποία αποστέλλεται μέσω της λειτουργίας «Επικοινωνία» του υποσυστήματος. Αν οικονομικός φορέας δεν ανταποκριθεί στη σχετική πρόσκληση της αναθέτουσας αρχής εντός της άνω προθεσμίας και δεν υποβάλλει εξηγήσεις, η προσφορά του απορρίπτεται ως μη κανονική και καταπίπτει υπέρ της αναθέτουσας αρχής η εγγυητική επιστολή συμμετοχής. ... Οι παρεχόμενες εξηγήσεις του οικονομικού φορέα, οι οποίες υποβάλλονται, ομοίως, μέσω της λειτουργίας « Επικοινωνία», ιδίως ως προς τον προσδιορισμό οικονομικών μεγεθών, με τις οποίες ο προσφέρων διαμόρφωσε την προσφορά του, αποτελούν δεσμευτικές συμφωνίες και τμήμα της σύμβασης ανάθεσης που δεν μπορούν να μεταβληθούν καθ’ όλη τη διάρκεια εκτέλεσης της σύμβασης. Κατά τα λοιπά εφαρμόζονται τα αναλυτικά αναφερόμενα στα άρθρα 88 και 89 του ν. 4412/2016 … ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ. Άρθρο 25 : Υπεργολαβία. 25.1. Ο προσφέρων οικονομικός φορέας αναφέρει στην προσφορά του το τμήμα της σύμβασης που προτίθεται να αναθέσει υπό μορφή υπεργολαβίας σε τρίτους, καθώς και τους υπεργολάβους που προτείνει. Αν ο ανάδοχος πρότεινε συγκεκριμένους υπεργολάβους κατά την υποβολή της προσφοράς του, υποχρεούται, κατά την υπογραφή της σύμβασης εκτέλεσης, να προσκομίσει την υπεργολαβική σύμβαση. Η Διευθύνουσα Υπηρεσία μπορεί να χορηγήσει προθεσμία στον ανάδοχο κατ’ αίτησή του, για την προσκόμιση της υπεργολαβικής σύμβασης με τον αρχικώς προταθέντα υπεργολάβο ή άλλον, που διαθέτει τα αναγκαία, κατά την κρίση της υπηρεσίας αυτής, προσόντα, εφόσον συντρέχει σοβαρός λόγος. … 25.4 Η αναθέτουσα αρχή: α) ελέγχει την επαγγελματική καταλληλόλητα του υπεργολάβου να εκτελέσει το προς ανάθεση τμήμα, κατά την έννοια του άρθρου 22.Β (άρθρο 75 παρ. 1 περ. α’ και 2 ν. 4412/2016) και επαληθεύει τη μη συνδρομή, στο πρόσωπό του, των λόγω αποκλεισμού του άρθρου 22.Α.1, 22.Α.2 και 22.Α.9 (άρθρα 73 παρ. 1 και 2 και 74 ν. 4412.2016), σύμφωνα με τα κατά περίπτωση ειδικώς προβλεπόμενα στο άρθρο 23 της παρούσας (άρθρα 79 έως 81 ν. 4412/2016). β) απαιτεί υποχρεωτικά από τον οικονομικό φορέα να αντικαταστήσει έναν υπεργολάβο, όταν κατόπιν του ελέγχου και της επαλήθευσης της ως άνω περίπτωσης (α), διαπιστώνεται ότι δεν πληρούνται οι όροι επαγγελματικής καταλληλόλητας του υπεργολάβου ή όταν συντρέχουν οι ως άνω λόγοι αποκλεισμού του. … ».

8. Επειδή, οι αρχές της διαφάνειας, της ίσης μεταχείρισης των διαγωνιζομένων και του υγιούς και αποτελεσματικού ανταγωνισμού, οι οποίες διέπουν τις διαδικασίες σύναψης των δημοσίων συμβάσεων, είτε διέπονται από το εθνικό δίκαιο είτε από το δίκαιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, επιβάλλουν σαφή και ακριβή μνεία στη διακήρυξη των απαιτούμενων για τη συμμετοχή στους διαγωνισμούς, προσόντων και των υποβλητέων, κατά την κατάθεση της προσφοράς, δικαιολογητικών και λοιπών στοιχείων. Συνεπώς, οι διαγωνιζόμενοι οφείλουν να υποβάλουν μόνον τα αξιούμενα από τη διακήρυξη ή από τυχόν άλλη διάταξη, στην οποία αυτή ρητώς και ειδικώς παραπέμπει, δικαιολογητικά και στοιχεία, η δε αναθέτουσα αρχή δεν δύναται να προβεί σε αποκλεισμό διαγωνιζομένου από τη διαγωνιστική διαδικασία, λόγω μη προσκομίσεως διαφορετικών ή και επί πλέον από τα προβλεπόμενα δικαιολογητικών (πρβλ. ΣτΕ 2723/2018, 3703/2010, 1329, 1616, 1619/2008 κ.ά). Περαιτέρω, κατά τα παγίως γενόμενα δεκτά από τη νομολογία, η διακήρυξη του διαγωνισμού αποτελεί κανονιστική πράξη, η οποία διέπει τον διαγωνισμό και δεσμεύει τόσο την αναθέτουσα αρχή, η οποία διενεργεί αυτόν (ΕΣ Πράξεις VI Τμήματος 78/2007,19/2005, 31/2003), όσο και τους διαγωνιζόμενους. Η δε παράβαση των διατάξεων (όρων) αυτής, οδηγεί σε ακυρότητα των εγκριτικών πράξεων του αποτελέσματος του διαγωνισμού και των κατακυρωτικών αυτού πράξεων (Ολ ΣΤΕ 2137/1993). Κατά συνέπεια, τυχόν παράβαση ουσιώδους όρου της διακήρυξης, είτε κατά τη διάρκεια του διαγωνισμού, είτε κατά τη συνομολόγηση της σύμβασης, καθιστά μη νόμιμη τη σχετική διαδικασία (ΕΣ Πράξη VI Τμήματος 78/2007). Επομένως, η αναθέτουσα αρχή θεσπίζοντας τους όρους της διακήρυξης αυτοδεσμεύεται και είναι υποχρεωμένη να τους εφαρμόσει χωρίς παρεκκλίσεις, η δε παράβαση των όρων αυτής οδηγεί σε ακυρότητα των εγκριτικών πράξεων του αποτελέσματος του διαγωνισμού. Παρομοίως, οι διαγωνιζόμενοι πρέπει να τηρούν απολύτως τους όρους της διακήρυξης και να υποβάλλουν την προσφορά τους σύμφωνα με αυτούς.

9. Επειδή, κατά την αιτιολογική έκθεση, στο άρθρο 32 του ν. 4782/2021, με το οποίο προστέθηκε η παρ. 5α στο άρθρο 88 του ν. 4412/2016, που παρατέθηκε πιο πάνω, «…προτείνεται η λήψη δέσμης μέτρων για να καταπολεμηθεί το φαινόμενο των ασυνήθιστα χαμηλών προσφορών, που οδηγεί σε υποκοστολογημένες προσφορές με συνακόλουθη αδυναμία ολοκλήρωσης του έργου και εμφάνισης σοβαρών ποιοτικών προβλημάτων, ενώ συγχρόνως διογκώνεται το φαινόμενο των συμπληρωματικών συμβάσεων. Στο πλαίσιο αυτό καθορίζεται ένα συνδυασμένο όριο έκπτωσης άνω του οποίου ο οικονομικός φορέας υποχρεούται μετά από πρόσκληση της αναθέτουσας αρχής να υποβάλλει έγγραφες εξηγήσεις…». Εξ άλλου, οι διατάξεις του άρθρου 4.1 περ. η΄ της διακήρυξης επαναλαμβάνουν κατά περιεχόμενο τις ρυθμίσεις των παρ. 1 και 5α του άρθρου 88 του ν. 4412/2016, προβλέπουν δε ότι «κατά τα λοιπά εφαρμόζονται τα αναλυτικά αναφερόμενα στα άρθρα 88 και 89 του ν. 4412/2016». Κατά την έννοια των ανωτέρω διατάξεων, προσφορά που φαίνεται ως ασυνήθιστα χαμηλή δεν μπορεί αυτομάτως να απορρίπτεται, αλλά πρέπει να ακολουθείται η προβλεπόμενη στις διατάξεις αυτές διαδικασία ελέγχου της προσφοράς, κατόπιν ακρόασης των προσφέροντος. Ειδικότερα, η αναθέτουσα αρχή απαιτεί από τον προσφέροντα που υπέβαλε τέτοια προσφορά να εξηγήσει την τιμή ή το κόστος που προτείνει και να προσκομίσει τα αναγκαία δικαιολογητικά που αποδεικνύουν ότι η προσφορά του είναι σοβαρή (πρβλ. C-568/13, Data Medical Service, σκ. 47, C-599/10, SAG ELV Slovensko, σκ. 28), απευθύνοντάς του σχετική πρόσκληση. Εναπόκειται στην αναθέτουσα αρχή να διατυπώνει με σαφήνεια την πρόσκληση αυτή προκειμένου να παράσχει στον προσφέροντα τη δυνατότητα να αποδείξει κατά τρόπο πλήρη και λυσιτελή τη σοβαρότητα της προσφοράς του, γεγονός το οποίο διαπιστώνεται κατόπιν εξέτασης των ειδικών περιστάσεων κάθε συγκεκριμένης περίπτωσης (απόφαση Slovensko, σκ. 31-32). Οι εξηγήσεις που παρέχει ο προσφέρων συμβάλλουν στην αξιολόγηση της αξιοπιστίας της προσφοράς και καθιστούν δυνατό να αποδειχθεί ότι μολονότι προτείνει ασυνήθιστα χαμηλή τιμή, η προσφορά δεν θα επηρεάσει την ορθή εκτέλεση της σύμβασης (C-367/19, Tax-Fin-Lex, σκ. 31, 32). Ο προσφέρων μπορεί να υποβάλει, πέραν τις ενδεικτικώς αναφερόμενες στην παρ. 2 του άρθρου 88, όλες τις αιτιολογήσεις που κρίνει σκόπιμες, εν όψει της φύσης και των χαρακτηριστικών του έργου, άνευ οιουδήποτε περιορισμού (C-285-6/99, Lombardini και Mantovani, σκ. 82, ΣτΕ 2181/2004, σκ. 8), και προσκομίζει τα στοιχεία που τεκμηριώνουν τις αιτιολογήσεις αυτές, η δε αναθέτουσα αρχή λαμβάνει υπ’ όψιν για την αξιολόγηση της προσφοράς όλα τα κρίσιμα στοιχεία που αφορούν την επίμαχη παροχή (βλ. Data Medical Service, σκ. 50, πρβλ. T-570/13, Agriconsulting Europe SA, σκ. 55 και 62). Περαιτέρω, η αναθέτουσα αρχή οφείλει, κατά την παρ. 3 του άρθρου 88 (που αποδίδει το άρθρο 69 παρ. 3 της οδηγίας 2014/24), να αξιολογεί τις παρεχόμενες πληροφορίες σε συνεννόηση με τον προσφέροντα. Η συνεννόηση αυτή έχει την έννοια της διαβούλευσης (βλ. την γαλλική και αγγλική εκδοχή της οδηγίας ‘en consultant’ ‘consulting’, αντίστοιχα) με τον προσφέροντα ή εκατέρωθεν ανταλλαγής απόψεων (πρβλ. απόφαση Lombardini και Mantovani, σκ. 81), προκειμένου να αποσαφηνιστούν όλα τα στοιχεία που συνθέτουν την προσφορά του ώστε η αναθέτουσα αρχή να σχηματίσει πλήρη και σαφή εικόνα των στοιχείων αυτών και να εκφέρει ασφαλή κρίση ως προς το παραδεκτό της (Ε.Α. 83/2017, σκ. 12). Επιπλέον, η αξιολόγηση των πληροφοριών πρέπει να γίνεται τηρουμένων των αρχών της ισότητας και της απαγόρευσης των διακρίσεων μεταξύ των προσφερόντων, καθώς και της διαφάνειας και της αναλογικότητας, οι οποίες δεσμεύουν, σύμφωνα με τα άρθρα 18 παρ. 1 του ν. 4412/2016 και 18 παρ. 1 της οδηγίας 2014/24, την αναθέτουσα αρχή (απόφαση Tax-Fin-Lex, σκ. 34). Η προσφορά μπορεί να απορριφθεί μόνον εάν τα παρεχόμενα στοιχεία δεν εξηγούν κατά τρόπο ικανοποιητικό το χαμηλό επίπεδο της τιμής ή του κόστους που προτείνεται. Ως έχει κριθεί, η ύπαρξη της ανωτέρω περιγραφόμενης ουσιαστικής κατ’ αντιπαράθεση διαδικασίας διαλόγου, διεξαγομένης σε εύθετο χρόνο κατά την εξέταση των προσφορών, μεταξύ της αναθέτουσας αρχής και του προσφέροντος, προκειμένου να δοθεί στον τελευταίο η δυνατότητα να αποδείξει ότι η προσφορά του είναι σοβαρή, συνιστά απαίτηση του ενωσιακού δικαίου, που αποσκοπεί στο να αποτραπούν αυθαίρετες εκτιμήσεις της αναθέτουσας αρχής και να διασφαλιστεί ο υγιής ανταγωνισμός μεταξύ των επιχειρήσεων (βλ. αποφάσεις Data Medical Service, σκ. 48, SAG ELV Slovensko, σκ. 29 και Lombardini και Mantovani, σκ. 57, ΣτΕ 199/2021). Συνεπώς, η ανωτέρω διαδικασία διαλόγου ολοκληρώνεται νομίμως οποτεδήποτε πληρωθούν, σωρευτικώς, οι εξής δύο αναγκαίες συνθήκες: αφ’ ενός δόθηκε η δυνατότητα στον προσφέροντα να υποστηρίξει την προσφορά του κατά τρόπο πλήρη και λυσιτελή ως προς όλα τα σημεία που δημιούργησαν επιφυλάξεις και αφ’ ετέρου η αναθέτουσα αρχή διαμόρφωσε ασφαλή κρίση ως προς το παραδεκτό της προσφοράς κατόπιν αποσαφήνισης όλων των κρίσιμων στοιχείων που τη συνθέτουν. Η μη πλήρωση έστω και μίας εκ των ανωτέρω συνθηκών καθιστά τη διαδικασία ελέγχου της ασυνήθιστα χαμηλής προσφοράς πλημμελή (πρβλ ΣτΕ 1555/2022). Εξάλλου, οι ίδιες ως άνω απαιτήσεις εφαρμόζονται, όχι μόνον όταν προσφορά φαίνεται ως ασυνήθιστα χαμηλή, αλλά και όταν τεκμαίρεται, κατ’ εφαρμογήν του θεσπιζομένου στην παρ. 5α του άρθρου 88 κατώτατου ορίου, ως ασυνήθιστα χαμηλή (βλ. Lombardini και Mantovani, σκ. 73, ΣτΕ 2181/2004 7μ., 1555/2022).

10. Επειδή, σύμφωνα και με τον ορισμό που περιέχεται στο άρθρο 165 παρ. 1 του ν. 4412/2016, ως «υπεργολαβία» νοείται η σύναψη σύμβασης μίσθωσης έργου μεταξύ του αναδόχου δημόσιου έργου και άλλης εργοληπτικής επιχείρησης, για την κατασκευή μέρους του έργου που έχει αναληφθεί από τον ανάδοχο. Όπως συνάγεται δε από τον συνδυασμό των προπαρατεθεισών διατάξεων των άρθρων 23.1, 25.1 και 25.4 της διακήρυξης (τα οποία αποδίδουν κατ’ ουσίαν το ρυθμιστικό περιεχόμενο των διατάξεων των άρθρων 58 και 75 παρ. 1 και 2 του ν. 4412/2016) ο οικονομικός φορέας, ο οποίος προτίθεται να αναθέσει τμήμα του αντικειμένου της σύμβασης υπό μορφή υπεργολαβίας σε τρίτους, υποχρεούται να αναφέρει στην προσφορά του το τμήμα της σύμβασης που θα αναθέσει, καθώς και τους υπεργολάβους που προτείνει, στο δε ΕΕΕΣ που υποβάλλει υποχρεούται να δηλώσει την πρόθεσή του για ανάθεση υπεργολαβίας, υποβάλλοντας μαζί με το δικό του ΕΕΕΣ και ΕΕΕΣ του υπεργολάβου, ώστε η αναθέτουσα αρχή να δύναται να προβεί σε έλεγχο της επαγγελματικής καταλληλότητας του υπεργολάβου και να επαληθεύσει τη μη συνδρομή στο πρόσωπό του των προβλεπόμενων στις διατάξεις της διακήρυξης λόγων αποκλεισμού. Με τον τρόπο δε αυτό αποτρέπεται ο κίνδυνος καταστρατήγησης της εθνικής και ενωσιακής νομοθεσίας περί δημοσίων συμβάσεων, με την έμμεση συμμετοχή σε διαγωνισμό για την ανάθεση δημοσίων συμβάσεων οικονομικών φορέων, για τους οποίους συντρέχουν λόγοι αποκλεισμού ή οι οποίοι δεν πληρούν τα ελάχιστα απαιτούμενα από την οικεία διακήρυξη κριτήρια καταλληλότητας (πρβ. ΣτΕ Ολ. 1819/2020, σκ. 25).

11. Επειδή, στην προκείμενη περίπτωση από τα στοιχεία του φακέλου της δικογραφίας προκύπτουν τα εξής: Με την ..../26-2-2024 Διακήρυξη η αναθέτουσα αρχή (Δήμος ............) προκήρυξε ανοικτό ηλεκτρονικό διαγωνισμό για την ανάδειξη αναδόχου της σύμβασης του δημοσίου έργου «ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ, ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΚΑΙ ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΤΗΣ ΠΛΑΤΕΙΑΣ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΩΝ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ..........» προϋπολογισμού 1.322.580,64 ευρώ πλέον φ.π.α. Ως κριτήριο ανάθεσης ορίστηκε η πλέον συμφέρουσα από οικονομική άποψη προσφορά βάσει τιμής. Ως καταληκτική ημερομηνία υποβολής προσφορών ορίστηκε η 19/3/2024. Στον διαγωνισμό συμμετείχαν τέσσερις (4) οικονομικοί φορείς μεταξύ των οποίων η αιτούσα και η παρεμβαίνουσα που υπέβαλαν οικονομική προσφορά στις 19-3-2024. Η προσφοράς της αιτούσας με μέση έκπτωση 31,20% ανήλθε 910.843,76 ευρώ Η Δημοτική Επιτροπή της Αναθέτουσας Αρχής με την ……/5-4-2024 αποφάσισε την κλήση της αιτούσας προκειμένου να εξηγήσει το κόστος που πρότεινε στην προσφορά της επειδή παρουσίαζε απόκλιση μεγαλύτερη των 10 ποσοστιαίων μονάδων από το μέσο όρο των εκπτώσεων των παραδεκτών προσφορών που είχε καθορισθεί σε 14,47 % και για το λόγο αυτό τεκμαίρεται ως ασυνήθιστα χαμηλή. Η αιτούσα υπέβαλε στις 2-5-2024 την αιτιολόγηση της οικονομικής της προσφοράς επισυνάπτοντας τεύχος ανάλυσης κοστολογίου εργασιών στο οποίο αιτιολόγησε την υποβληθείσα από αυτήν έκπτωση. Στο τεύχος, προέβη σε ανάλυση κόστους για όλα τα άρθρα του προϋπολογισμού ανά ομάδα εργασιών, σημειώνοντας ότι για την κατασκευή των προβλεπόμενων εργασιών θα χρησιμοποιηθεί προσωπικό συνεχούς απασχόλησης των κοινοπρακτουσών επιχειρήσεών της, ότι θα γίνει χρήση τόσο των ιδιόκτητων μηχανημάτων, μεταφορικών μέσων, εργαλείων και εξαρτημάτων όσο και μισθωμένων μηχανημάτων, και παραθέτοντας πίνακα προσφορών στον οποίο αναφέρονται 14 επιμέρους προσφορές ανά προμηθευτή, εργασία ή υλικό, μονάδα μέτρησης, τιμή μονάδας και αριθμό προσφοράς. Περαιτέρω, προέβη σε σύνταξη συγκριτικού πίνακα δαπάνης προϋπολογισμού – ανάλυσης κόστους. Στο τέλος του τεύχους παρέθεσε παράρτημα - πίνακα περιεχομένων στον οποίο αναφέρονται οι 14 προσφορές τις οποίες επισύναψε. Στο τεύχος ανάλυσης κόστους περιλαμβάνονται μεταξύ άλλων τα εξής: «1. ΓΕΝΙΚΑ ... ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΡΟΣΦΟΡΩΝ. (α/α) 1. (προμηθευτής) Μ. Λ. ... 3. (προμηθευτής) A. A.E. (Εργασία ή υλικό) Ανατρεπόμενο φορτηγό αυτοκίνητο Μεταφορά αδρανών υλικών (Μονάδα μέτρησης) 8ωρο - τον. χλμ (Τιμή μονάδας) 250,00 - 0,15 (Αριθμός Προσφοράς) 3 ... 14. Τ. Γ. Ηλεκτρομηχανολογικές εργασίες εγκατάστασης. (Αγωγός γυμνός χάλκινος ... Καλώδιο ... Πίλλαρ ... Αφαίρεση ενδοδαπέδιων φωτιστικών ... Αφαίρεση και μεταφορά ιστού ... Σωληνώσεις προστασίας καλωδίων ... Στήλη φωτισμού τύπου ... Τοποθέτηση προβολέα τύπου ... Γραμμικά φωτιστικά ... Γείωση από χάλκινο ηλεκτρόδιο Τροφοδοτικό παροχής ισχύος Ακροκιβώτιο ιστού για ... φωτιστικά .. (Αριθμός Προσφοράς) 14. 2. ΕΡΓΑΤΙΚΟ ΚΟΣΤΟΣ ...3. ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΚΟΣΤΟΥΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ. ΟΜΑΔΑ 1 – ΧΩΜΑΤΟΥΡΓΙΚΑ – ΚΑΘΑΙΡΕΣΕΙΣ – ΦΟΡΤΟΕΚΦΟΡΤΩΣΕΙΣ. α. Α.Τ. 1 : ... β. Α.Τ. : 2. Γενικές εκσκαφές σε έδαφος γαιώδες. Κόστος ενός 8ώρου. .... Φορτηγό αυτοκίνητο (Προσφορά 3) : 1,00 Χ 250,00 = 250 ... γ. Α.Τ. 3: Εκσκαφές μεμονωμένες (ντουλάπια) ... Φορτηγό αυτοκίνητο (Προσφορά 3): 1,00 Χ 250,00 = 250 ... δ. Α.Τ. 4: Εξυγιαντικές στρώσεις με θραυστό υλικό λατομείου 1. Κόστος διάστρωσης – συμπύκνωσης. ... 2. Κόστος 1μ3 . ... Μεταφορά θραυστού υλικού Ε4 (Προσφορά 3) : 1,60 Χ 1,30 Χ 0,15 Χ 15 χλμ = 4.68 ... ζ. Α.Τ. 7: Καθαιρέσεις κατασκευών από άοπλο σκυρόδεμα. ... Φορτηγό αυτοκίνητο (Προσφορά 3) : 1/3 Χ 250,00 = 83,33 ... η. Α.Τ. 8: Καθαιρέσεις κατασκευών από οπλισμένο σκυρόδεμα. ... Φορτηγό αυτοκίνητο (Προσφορά 3) : 1/3 Χ 250,00 = 83,33 ... ΟΜΑΔΑ 11 – ΗΛΕΚΤΡΟΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ α.. Α.Τ. 85: Χάλκινος αγωγός .. Εργασία τοποθέτησης (Προσφορά 14) = 1,00 ... β . Α.Τ. 86: Καλώδιο ... Εργασία τοποθέτησης (Προσφορά 14) = 1,54 ... γ. Α.Τ. 87: Καλώδιο ... Εργασία τοποθέτησης (Προσφορά 14) = 0,50 ... δ. Α.Τ. 88: Κιβώτιο διανομής ... Εργασία τοποθέτησης (Προσφορά 14) = 150,00 ... ε. Α.Τ. 89: Αφαίρεση ενδοδαπέδιων φωτιστικών. Εργασία (Προσφορά 14) : 1 τεμ Χ 15,00 = 15,00 στ. Α.Τ. 90: Αφαίρεση ιστού φωτισμού ύψους 14,00 μ . Εργασία (Προσφορά 14) : 1 τεμ Χ 30,00 = 30,00 ... ζ. Α.Τ. 91: Ηλεκτρολογικές σωληνώσεις ... εργασίες τοποθέτησης (Προσφορά 14) : = 0.50 ...». Στο τέλος του τεύχους ανάλυσης διατυπώνεται ως συμπέρασμα ότι η δαπάνη της εκτέλεσης των εργασιών του προϋπολογισμού (πλην απρόβλεπτων, απολογιστικών, αναθεώρησης και φ.π.α.) συμπεριλαμβανομένων και των Γενικών Εξόδων και Οφέλους Εργολάβου ανέρχεται σύμφωνα με την οικονομική προσφορά που κατέθεσε σε 773.800,95 ευρώ ενώ βάσει της αιτιολογημένης ανάλυσης το κόστος ανέρχεται σε 773.101,53 ευρώ, είναι δηλαδή μικρότερο της οικονομικής της προσφοράς και κατόπιν τούτων η αιτούσα θεωρεί ότι η προσφορά της αιτιολογείται πλήρως. Η προσφορά του Λ. Μ. (χωματουργικές εργασίες, ........) με ημερομηνία σύνταξης 12-3-2024 έχει ως εξής: «ΠΡΟΣΦΟΡΑ. . Για τις χωματουργικές εργασίες στο έργο “Αισθητική, Περιβαλλοντική και Βιοκλιματική Αναβάθμιση της Πλατείας Δικαστηρίων του Δήμου .........” προσφέρω τα παρακάτω: α. Ελαστιχοφόρος εκσκαφέας – φορτωτής τύπου ... : 250 ευρώ ανά 8ωρο . β. Κρουστική σφύρα ενσωματωμένη στο μηχάνημα έργου ... : 300 ευρώ ανά 8ωρο . γ. Χειροκίνητη δυνητική πλάκα συμπύκνωσης : 150 ευρώ ανά 8ωρο . Στην τιμή περιλαμβάνεται το μίσθωμα, τα καύσιμα, οι τυχόν φθορές και το ημερομίσθιο του χειριστή. Η τιμή προσαυξάνεται με το νόμιμο φ.π.α. ». Η προσφορά της «........ ΑΒΕΕ» με έδρα την .......... (………………) με ημερομηνία σύνταξης 12-3-2024 έχει ως εξής : « ... ΥΠΟΒΟΛΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ . Μετά από αίτημά σας, σας γνωρίζουμε ότι για το έργο « Αισθητική, Περιβαλλοντική και Βιοκλιματική Αναβάθμιση της Πλατείας Δικαστηρίων του Δήμου ………………» δυνάμεθα : α. Να αναλάβουμε μεταφορές διαφόρων υλικών με το ανατρεπόμενο φορτηγό αυτοκίνητο ιδιοκτησίας μας με αριθμό κυκλοφορίας ……………… μεταφορικής ικανότητας 22 tn ωφέλιμου φορτίου, με αντίτιμο 15 λεπτά (0,15) του ευρώ ανά τονοχιλιόμετρο. β. Να σας διαθέσουμε το παραπάνω ανατρεπόμενο φορτηγό αυτοκίνητο για μεταφορά διαφόρων προϊόντων εκσκαφής και λοιπών υλικών έναντι διακοσίων πενήντα (250,00) ευρώ ανά 8ωρο. Στην παραπάνω τιμή δεν περιλαμβάνονται όλες οι δαπάνες για καύσιμα, φθορές, οδηγό κλπ Η τιμή προσαυξάνεται με τον νόμιμο φ.π.α. Οι λοιποί όροι της συνεργασίας μας θα συμφωνηθούν από κοινού μετά την αποδοχή της προσφοράς μας. ...». Επίσης, το περιεχόμενο της προσφοράς του … (« Ηλεκτρολογικά έργα,..........) με ημερομηνία σύνταξης 14-3-2024 έχει ως εξής : «Έργο: Αισθητική, Περιβαλλοντική και Βιοκλιματική Αναβάθμιση της Πλατείας Δικαστηρίων του Δήμου .......... ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΕΡΓΑΤΙΚΩΝ. Περιγραφή. Τιμή/Μον. Μέτρησης. Αγωγής γυμνός χάλκινος πολύκλωνος Διατομής ... 1 € ευρώ /Μ . Καλώδιο ...τριπολικό ...διατομής ... 0,5 € /Μ ... Αφαίρεση ενδοδαπέδιων φωτιστικών 30€/ ΤΕΜ ... Ο προσφέρων...». Κατόπιν, η Επιτροπή Διαγωνισμού αξιολόγησε τις εξηγήσεις της αιτούσας και θεώρησε ότι εξηγούν κατά ικανοποιητικό τρόπο το κόστος που προτείνεται . Στη συνέχεια, με την 284/2024 απόφαση της Δημοτικής Επιτροπής του Δήμου ......... (αναθέτουσα αρχή) ανακηρύχθηκε ως προσωρινός ανάδοχος η αιτούσα Κοινοπραξία πρώτη κατά σειρά μειοδοσίας με μέση έκπτωση προσφοράς 31,20%. Κατά της απόφασης αυτής, η ήδη, παρεμβαίνουσα, άσκησε ενώπιον της ΕΑΔΗΣΔΥ προδικαστική προσφυγή και η αιτούσα παρέμβαση επιδιώκοντας τη διατήρηση ισχύος της προσβαλλόμενης με την προδικαστική προσφυγή απόφασης του αναθέτοντος φορέα. Με την προσβαλλόμενη απόφαση της ΕΑΔΗΣΥ έδινε εν μέρει δεκτή η προσφυγή και ακυρώθηκε η ……/2024 απόφαση της Δημοτικής Επιτροπής του Δήμου ......... με την αιτιολογία ότι στοιχειοθετήθηκε πρόθεση της ήδη αιτούσας να αναθέσει σε υπεργολάβους την εκτέλεση επιμέρους εργασιών του δημοπρατούμενου έργου και μη νόμιμα απάντησε αρνητικά στο ερώτημα του ΕΕΕΣ εάν ο οικονομικός φορέας προτίθεται να αναθέσει οποιοδήποτε τμήμα της σύμβασης σε τρίτους υπό μορφή εργολαβίας ενώ δεν υπέβαλε και τα απαιτούμενα ΕΕΕΣ των υπεργολάβων .

12. Επειδή, με την προσβαλλόμενη απόφαση η ΕΑΔΗΣΥ δέχτηκε όσον αφορά στην προσφορά 1 του Λ. Μ. με ημερομηνία 12-3-2024 για τη μίσθωση τριών χωματουργικών μηχανημάτων στην οποία αναφέρεται ότι στο μίσθωμα περιλαμβάνεται και το κόστος χειριστή, καυσίμων και τυχόν φθορών των μηχανημάτων ότι δεν προκύπτει ότι ο εκμισθωτής θα αναλάβει υπό τον έλεγχο και τη διεύθυνσή του την εκτέλεση τμήματος της σύμβασης ή έστω ότι δεσμεύεται για την εκτέλεση συγκεκριμένων εργασιών και ότι κατά συνέπεια οι ισχυρισμοί περί υπεργολαβίας που αφορούν στην εν λόγω προσφορά είναι απορριπτέοι. Περαιτέρω, η ΕΑΔΗΣΥ δέχθηκε όσον αφορά στην προσφορά 3 της εταιρείας .......... ΑΕΒΕ ότι αυτή αφορά είτε στη μίσθωση ανατρεπόμενου φορτηγού μαζί με τον οδηγό συν δαπάνες για καύσιμα, φθορές κ.λ.π. είτε σε μεταφορά διαφόρων υλικών από την ίδια, ότι όσον αφορά στο πρώτο σκέλος της προσφοράς ισχύουν όσα αναφέρθηκαν ως προς την προσφορά του Λ. Μ. και όσον αφορά στο δεύτερο σκέλος της προσφοράς ότι πρόκειται για προσφορά εργασίας την οποία αναλαμβάνει τρίτος σε σχέση με την παρεμβαίνουσα ήτοι η εταιρεία .......... ΑΕΒΕ, ότι « η παρεμβαίνουσα δεν επικαλείται, ούτε προσκομίζει αποδεικτικά στοιχεία από τα οποία να προκύπτει ότι η ίδια, με δική της ευθύνη, θα πραγματοποιήσει την παραπάνω μεταφορά και ότι οι εργαζόμενοι της ......... ΑΕΒΕ θα τελούν υπό τις δικές της εντολές και οδηγίες». Περαιτέρω, η ΕΑΔΗΣΥ δέχτηκε ότι στην προσφορά 14 αναγράφεται ρητά ότι πρόκειται για προσφορά εργασίας (κατά λέξη αναφέρεται « Προσφορά εργατικών»), ότι μάλιστα με την από 3-7-2024 επιστολή του ο … διευκρίνισε (σχεδόν 4 μήνες μετά) ότι η από 14-3-2024 οικονομική προσφορά που κατέθεσε στο πλαίσιο του υπό εξέταση διαγωνισμού αναφέρεται στη διάθεση προσωπικού για παροχή ηλεκτρολογικών εργασιών, ότι, άλλωστε, τις παραπάνω προσφορές τις οποίες η παρεμβαίνουσα επικαλέστηκε και αποτελούν αναπόσπαστο τμήμα της αιτιολόγησης που κατέθεσε, τις είχε λάβει για το συγκεκριμένο έργο και άρα αναμφίβολα σχετίζονται με την εκτέλεση του έργου αυτού και δεν έχουν το χαρακτήρα απλής «έρευνας αγοράς». Τέλος, η ΕΔΗΣΥ δέχτηκε με την προσβαλλόμενη ότι από την επισκόπηση του περιεχομένου της αιτιολόγησης της προσφερθείσας τιμής από την παρεμβαίνουσα (ήδη αιτούσα) και ιδίως από τα στοιχεία που παρατέθηκαν στο σώμα της προσβαλλόμενης προκύπτει ότι η παρεμβαίνουσα κατάρτισε την προσφορά της έχοντας ήδη κατά τον χρόνο υποβολής της την πρόθεση να αναθέσει υπεργολαβικά την εκτέλεση τουλάχιστον των προαναφερθεισών εργασιών για τις οποίες έλαβε τις αντίστοιχες προσφορές από υπεργολάβους με εξαίρεση την προσφορά 1 του Λ. Μ. που αφορά στις χωματουργικές εργασίες, ότι οι αντίστοιχες εργασίες κοστολογήθηκαν όσον αφορά στη δαπάνη εργασιών με βάση τις προαναφερθείσες προσφορές των τρίτων οικονομικών φορέων, ότι, αντίθετα, από κανένα στοιχείο της προσφοράς ή των εξηγήσεων δεν προκύπτει ότι η παρεμβαίνουσα έλαβε τις επίμαχες οικονομικές προσφορές ως συγκριτικά στοιχεία τεκμηρίωσης της δαπάνης εκτέλεσης των αντίστοιχων εργασιών από την ίδια, ότι, εξάλλου, η παρεμβαίνουσα δεν ανέφερε στις εξηγήσεις της κανένα στοιχείο κοστολόγησης των παραπάνω εργασιών για την εκτέλεσή τους με ίδιους πόρους της παρεμβαίνουσας, όπως ενδεικτικά, τον αριθμό και το κόστος των απαιτούμενων ημερομισθίων για την πραγματοποίησή τους, τις απαιτούμενες ειδικότητες εργαζόμενων και τα εφαρμοστέα για κάθε μία από αυτές ημερομίσθια κλπ ώστε να μπορεί βάσιμα να υποστηριχθεί ότι οι οικονομικές προσφορές των συνεργατών της υποβλήθηκαν για την απλή τεκμηρίωση της δαπάνης των εργασιών.

13. Επειδή, η αιτούσα με την υπό κρίση αίτηση, όπως αναπτύσσεται με το κατατεθέν στις 19-11-2024 υπόμνημα υποστηρίζει ότι προς αιτιολόγηση της οικονομικής προσφοράς της προσκόμισε προσφορές τρίτων, βάσει των οποίων θα μίσθωνε μηχανήματα, οχήματα και προσωπικό, ότι στις προσφορές αυτές αναφέρεται ότι στο καταβλητέο προς τον εκμισθωτή των μηχανημάτων, οχημάτων και προσωπικού αντάλλαγμα περιλαμβάνεται το κόστος για τους χειριστές των οχημάτων, το κόστος των καυσίμων και το κόστος του προσωπικού χωρίς πάντως να προκύπτει ότι στους ως άνω τρίτους ανατίθεται υπό τον έλεγχο και τη διεύθυνσή τους η εκτέλεση τμήματος της σύμβασης ή έστω η εκτέλεση συγκεκριμένων εργασιών ούτε ότι οι εκμισθωτές των μηχανημάτων με τους χειριστές αυτών ή οι εκμισθωτές του προσωπικού δεσμεύονται να εκτελέσουν συγκεκριμένες εργασίες, ότι ειδικότερα από την αιτιολόγηση της προσφοράς της προκύπτει ότι η προσφορά της διαμορφώθηκε κατά συνεκτίμηση πλην άλλων και των σχετικών προσφορών της επιχείρησής του ... που διαθέτει χωματουργικά μηχανήματα ή και εκτελεί χωματουργικές εργασίες, της επιχείρησης ........... ΑΕΒΕ που διαθέτει ανατρεπόμενα φορτηγά αυτοκίνητα μεταφοράς προϊόντων εκσκαφών και λοιπών υλικών και της επιχείρησης της..., που διαθέτει προσωπικό για την εκτέλεση ηλεκτρολογικών εργασιών ή εκτελεί ηλεκτρολογικά έργα, ότι από τις προσφορές των επιχειρήσεων αυτών προκύπτει ότι αυτοί οι οικονομικοί φορείς δεν θα εκτελέσουν υπεργολαβικώς τμήμα ή τμήματα του έργου αλλά είτε θα προμηθεύσουν (εκμισθώσουν) στην αιτούσα μηχανήματα ή φορτηγά αυτοκίνητα μαζί με τους χειριστές ή τους οδηγούς τους ή χωρίς αυτούς είτε θα εκμισθώσουν εργατοτεχνικό προσωπικό με αμοιβή ανά τεμάχιο εργασίας. Υποστηρίζει, επίσης, ότι ορθώς με την προσβαλλόμενη κρίθηκε ότι από την προσφορά του .... για μίσθωση χωματουργικών μηχανημάτων δεν προκύπτει άνευ ετέρου υπεργολαβική σχέση με την αιτούσα καθώς από μόνη τη συμφωνία για μίσθωση του μηχανήματος με τα επίμαχα χαρακτηριστικά δεν προκύπτει ότι ο εκμισθωτής αναλαμβάνει άνευ ετέρου όχι μόνο να μισθώσει το μηχάνημα συμπεριλαμβανομένου του κόστους του χειριστή, κινήσεως και λειτουργίας αλλά και να εκτελέσει υπ’ ευθύνη του τμήμα του έργου καθιστάμενος έτσι υπεργολάβος. Περαιτέρω, ισχυρίζεται ότι έσφαλε η ΕΑΔΗΣΥ ως προς τις προσφορές της εταιρείας ........... ΑΕΒΕ και του ... Ειδικότερα, εκθέτει ότι έσφαλε η ΕΑΔΗΣΥ διότι η προσφορά της εταιρείας .......... ΑΕΒΕ ελήφθη πριν από τη διενέργεια του διαγωνισμού και με σκοπό την κοστολόγηση του έργου και τον καθορισμό της οικονομικής της προσφοράς και δεν συνιστά σύμβαση εκτελέσεως τμήματος του έργου υπεργολαβικώς και αργότερα υποβλήθηκε στην αναθέτουσα αρχή προς αιτιολόγηση της προσφοράς της. Από την επισκόπηση της προσφοράς της εν λόγω επιχείρησης προκύπτει ότι προσέφερε εναλλακτικά είτε την εκ μέρους της μεταφορά των προϊόντων εκσκαφής με το ……………… ανατρεπόμενο φορτηγό αυτοκίνητο με αμοιβή 0,15 € ανά τονοχιλιόμετρο είτε με την εκμίσθωση στην αιτούσα του εν λόγω ανατρεπόμενου φορτηγού αυτοκινήτου για τη μεταφορά των εν λόγω προϊόντων με μίσθωμα 250 € ανά οκτάωρο χωρίς φ.π.α., στο οποίο περιλαμβάνονται το ημερομίσθιο του οδηγού του φορτηγού αυτοκινήτου και τα καύσιμα, ούτε δε από το περιεχόμενο ούτε από άλλο στοιχείο προκύπτει ότι η προσφορά αυτή έγινε δεκτή από την αιτούσα ώστε να μπορεί να υποστηριχθεί ότι συνήφθη μεταξύ τους σύμβαση υπεργολαβίας. Εξάλλου, κατά τους ίδιους ισχυρισμούς, σε κάθε περίπτωση από την αιτιολόγηση της προσφοράς προκύπτει ότι κατά την κοστολόγηση έλαβε υπόψη τα μισθώματα χρήσης του ανωτέρω ανατρεπόμενου φορτηγού και ότι, συνεπώς, απέβλεψε στην προαναφερθείσα μίσθωση για την οποία η ΕΑΔΗΣΥ έκρινε ότι δεν υφίσταται υπεργολαβία και όχι στην προσφορά εκτελέσεως έργου από την επιχείρηση εταιρείας ........ ΑΕΒΕ. Περαιτέρω, ως προς την προσφορά της επιχείρησης του .. η αιτούσα υποστηρίζει ότι η κρίση της ΕΑΔΗΣΥ δεν βρίσκει νόμιμα έρεισμα διότι, (α) ελήφθη πριν από τη διενέργεια του διαγωνισμού με σκοπό την κοστολόγηση του έργου και καθορισμού της οικονομικής προσφοράς και δεν συνιστά σύμβαση εκτέλεσης τμήματος του έργου υπεργολαβικώς αργότερα δε υποβλήθηκε στην αναθέτουσα αρχή προς αιτιολόγηση της προσφοράς, (β) από την επισκόπηση της προσφοράς του ... προκύπτει ότι αυτός προσέφερε στην αιτούσα την προμήθεια ηλεκτρολογικού υλικού και την εκμίσθωση εργατοτεχνικού προσωπικού για την εκτέλεση ηλεκτρολογικών εργασιών με αμοιβή ανά τεμάχιο τοποθετημένου υλικού, (γ) από την επισκόπηση της από 3-7-2024 διευκρινιστικής επιστολής του ίδιου η οποία μνημονεύεται στην προσβαλλόμενη απόφαση προκύπτει ότι αυτός εκτός από την προμήθεια των υλικών θα διαθέσει το προσωπικό του για την εκτέλεση των ηλεκτρολογικών εργασιών, (δ) από την επισκόπηση της αιτιολόγησης της προσφοράς προκύπτει ότι κατά την κοστολόγηση των εργασιών η αιτούσα έλαβε υπόψη την αξία των υλικών και την δαπάνη μισθώσεως του προσωπικού της επιχείρησης του …. (σελ. 3, 16, 17, 18 και 19 της αιτιολόγησης) χωρίς όμως αυτό να σημαίνει ότι οι εργασίες θα εκτελεσθούν υπεργολαβικώς από την επιχείρηση του … ή ότι η αιτούσα απέβλεψε στην εκτέλεση των εν λόγω εργασιών υπεργολαβικώς από την επιχείρηση του .. Ενόψει αυτών, κατά τους ίδιους ισχυρισμούς, η επιχείρηση του …. θα προμηθεύσει στην αιτούσα εργατοτεχνικό προσωπικό για την εκτέλεση των ηλεκτρολογικών εργασιών με αμοιβή ανά τεμάχιο τοποθετημένου υλικού και δεν θα εκτελέσει υπεργολαβικά ηλεκτρολογικές εργασίες, τις οποίες θα εκτελέσει αποκλειστικά η αιτούσα έχοντας την ευθύνη αυτών.

14. Επειδή, η αναθέτουσα αρχή με την κατατεθείσα στις 24-9-2024 έκθεση απόψεων παραθέτει το ιστορικό της ένδικης διαφοράς και εκθέτει ότι συμμορφώθηκε προς το διατακτικό της προσβαλλόμενης απόφασης εκδίδοντας η Δημοτική Επιτροπή την ......../2024 απόφαση που ενέκρινε το ......../27-8-2024 Πρακτικό της Επιτροπής Διαγωνισμού με το οποίο ανακηρύχθηκε ως προσωρινός ανάδοχος του έργου η ήδη παρεμβαίνουσα εταιρεία.

15. Επειδή, η παρεμβαίνουσα με την υπό κρίση παρέμβαση, όπως αναπτύσσεται με το κατατεθέν υπόμνημα, υποστηρίζει ότι για να δηλωθεί στο αντίστοιχο ΕΕΕΣ του υποψηφίου αναδόχου η υπεργολαβία δεν χρειάζεται αυτή να έχει ήδη καταρτιστεί κατά τον χρόνο υποβολής της προσφοράς, ότι εφόσον και μόνο υπάρχει η πρόθεση του προσφέροντος – υποψηφίου αναδόχου να αναθέσει σε υπεργολάβο μέρος των εργασιών που περιλαμβάνονται στο αντικείμενο της σύμβασης υπάρχει υποχρέωση τόσο να το δηλώσει στο ΕΕΕΣ όσο και να υποβάλει δικό του ΕΕΕΣ και ΕΕΕΣ του υπεργολάβου ώστε η αναθέτουσα αρχή να έχει τη δυνατότητα να προβεί σε έλεγχο της επαγγελματικής καταλληλόλητας του υπεργολάβου και να επαληθεύσει τη μη συνδρομή στο πρόσωπό του των προβλεπόμενων στις διατάξεις της διακήρυξης λόγων αποκλεισμού. Υποστηρίζει, επίσης, ότι από μία απλή επισκόπηση του περιεχομένου της προσφοράς της εταιρείας ...... ΑΕΒΕ συνάγεται ότι η εν λόγω εταιρεία θα εκτελούσε τμήμα του υπό ανάθεση συμβατικού αντικειμένου μέσω του προσωπικού της και η οποία δεν θα περιορίζονταν στη διάθεση του αναγκαίου για την εκτέλεση της σύμβασης ανατρεπόμενου φορτηγού αυτοκινήτου για τη μεταφορά διαφόρων προϊόντων εκσκαφής και λοιπόν υλικών αλλά θα διέθετε και τον οδηγό και τους χειριστές του εξοπλισμού αυτού και το εν γένει εργατοτεχνικό προσωπικό τους και ως εκ τούτο θα εκτελούσε ως υπεργολάβος τις αντίστοιχες εργασίες, ότι αυτό καθίσταται προφανές από το χωρίο της οικονομικής προσφοράς που αναφέρει «... δυνάμεθα: α. Να αναλάβουμε μεταφορές διαφόρων υλικών με το ανατρεπόμενο φορτηγό αυτοκίνητο ιδιοκτησίας μας με αριθμό κυκλοφορίας...», ότι η αιτούσα αναφέροντας στην αίτηση ακύρωσης ότι η προσφορά της εν λόγω εταιρείας συνίσταται στο ότι προσέφερε εναλλακτικά είτε την εκ μέρους της μεταφορά των προϊόντων εκσκαφής είτε την εκμίσθωση στην αιτούσα του προαναφερθέντος αυτοκινήτου για τη μεταφορά των εν λόγω προϊόντων ουσιαστικά παραδέχεται έμμεσα ότι η προσφορά της εταιρείας ........ ΑΕΒΕ ήταν η εκ μέρους της μέσω του προσωπικού της ανάληψη της εργασίας μεταφοράς των προϊόντων εκσκαφής και όχι απλά η εκμίσθωση του ανατρεπόμενου αυτοκινήτου, ότι, κατά συνέπεια, είναι αναληθής ο ισχυρισμός της αιτούσας ότι θα εκτελέσει μόνη της και με δική της ευθύνη τη σχετική εργασία μεταφοράς των προϊόντων εκσκαφής και ότι τοιαύτη μίσθωση του φορτηγού δεν στοιχειοθετεί υπεργολαβία. Εκθέτει, επίσης, ότι στην προσφορά της εταιρείας ....... ΑΕΒΕ παρατίθεται ότι « οι λοιποί όροι της συνεργασίας μας θα συμφωνηθούν από κοινού μετά την αποδοχή της προσφοράς μας». Αυτή η σημείωση καταδεικνύει ότι η πιο πάνω προσφορά αποτελεί ένα έγγραφο προσύμφωνο μεταξύ των μερών το οποίο παράγει εκατέρωθεν δεσμευτικότητα αναφορικά με την περίπτωση που γίνει δεκτή η προσφορά στη συνέχεια να διαμορφώσουν από κοινού τα συμβαλλόμενα μέρη τους ειδικότερους όρους και προβλέψεις της υπεργολαβίας. Περαιτέρω, ως προς την προσφορά της επιχείρησης του … η παρεμβαίνουσα εκθέτει ότι από μια απλή επισκόπηση της προσφοράς του προκύπτει ότι ο …. θα εκτελέσει τις εργασίες της προς ανάθεση σύμβασης και όχι τα συνεργεία της αιτούσας, ότι αυτό προκύπτει με ασφάλεια και μόνο από το γεγονός ότι η οικονομική προσφορά του …. φέρει τον τίτλο « Προσφορά εργατικών» , ότι αυτό επιβεβαιώνεται και από τον πίνακα προσφορών που υπέβαλε η αιτούσα στον οποίο έχει τεθεί στήλη με τίτλο «Ηλεκτρομηχανολογικές Εργασίες» και από όπου προκύπτει από τα στοιχεία με α/α 14 ξεκάθαρα ότι αυτές θα εκτελεστούν από τον …., ότι ομοίως στην οικονομική προσφοράς της αιτούσας στην ενότητα « 3. Αναλυτικός Υπολογισμός Κόστους Εργασιών» και συγκεκριμένα στην ανάλυση του κόστους « ΟΜΑΔΑ 11 – ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ» για την κοστολόγηση της καθεμίας εργασίας γίνεται προφανέστατα χρήση της ληφθείσας προσφοράς του … που φέρει στον πίνακα α/α 14 και στα άρθρα τιμολογίου (Α.Τ.) 85 έως 99 και 102 έως 104. Εκθέτει, επίσης, ότι η αιτούσα δεν ανέφερε κανένα απολύτως στοιχείο κοστολόγησης για την εκτέλεσή του με ίδιους πόρους της, όπως ενδεικτικά τον αριθμό και το κόστος ημερομισθίων για την πραγματοποίησή του, τις απαιτούμενες ειδικότητες εργαζόμενων και τα εφαρμοστέα για κάθε μία από αυτές ημερομίσθια, αλλά και δεν αναφέρει τίποτα αναφορικά με το ποιες εργασίες θα γίνουν υπό την επίβλεψη των δικών της μηχανικών, ότι η επίκληση της από 3-7-2024 διευκρινιστικής επιστολής του .... είναι άνευ δικαστικής αξιολόγησης δεδομένου ότι αυτή συντάχθηκε 4 μήνες μετά την υποβολή της οικονομικής προσφοράς χωρίς να το ζητά η αναθέτουσα αρχή στο πλαίσιο διευκρινίσεων που έχει τη δυνατότητα να ζητήσει και με αυτήν την επιστολή σε κάθε περίπτωση να χρησιμοποιείται αποκλειστικά στο πλαίσιο εκδίκασης της προδικαστικής προσφυγή της ήδη παρεμβαίνουσας ενώπιον της ΕΑΔΗΣΥ, ότι στην περίπτωση που η επιστολή αξιολογηθεί και ληφθεί υπόψη παραβιάζονται οι αρχές που διέπουν το δίκαιο των συμβάσεων, ήτοι των αρχών της διαφάνειας, της ίσης μεταχείρισης των διαγωνιζόμενων και του υγιούς και αποτελεσματικού ανταγωνισμού, και της τυπικότητας, δοθέντος ότι οι διαγωνιζόμενοι οφείλουν να υποβάλλουν μόνον τα στοιχεία τα αξιούμενα από τη τυχόν διακήρυξη ή από τυχόν άλλη διάταξη, στην οποία ρητώς παραπέμπει για την απόδειξη ιδιοτήτων ή γεγονότων κρίσιμων για τη συμμετοχή στον διαγωνισμό, ότι μια προσφορά δεν μπορεί να τροποποιηθεί μετά την κατάθεσή της είτε κατόπιν πρωτοβουλίας της αναθέτουσας αρχής είτε του προσφέροντος. Τέλος, η παρεμβαίνουσα εκθέτει ότι σε κανένα σημείο της αιτιολόγησης της προσφοράς της δεν αναφέρεται με σαφήνεια ούτε καταδεικνύεται με βάσιμο τρόπο ότι οι συνυποβληθείσες οικονομικές προφορές ήταν απλώς προϊόν έρευνας παρεμφερούς φύσης εργασιών ο δε χαρακτηρισμός τους ως τέτοιων επιχειρήθηκε το πρώτον ενώπιον της ΕΑΔΗΣΥ.

16. Επειδή, υπό τα δεδομένα αυτά, από τη θεώρηση του περιεχομένου των διαλαμβανόμενων στην αιτιολόγηση της προσφοράς της αιτούσας οικονομικών προσφορών των οικονομικών φορέων ........ ΑΕΒΕ και ...., δεν προκύπτει σύναψη σύμβασης υπεργολαβίας με την αιτούσα. Πρόκειται για έγγραφες προσφορές, που φέρουν την υπογραφή μόνο του προσφέροντος και προφανώς με τη χρήση στοιχείων του έργου, που αφορά η υπό ανάθεση σύμβαση του ένδικου διαγωνισμού. Παρασχέθηκαν στην αιτούσα για τη διαμόρφωση και την αιτιολόγηση της δική της προσφοράς με την οποία συμμετείχε στον ένδικο διαγωνισμό. Από την εκτίμηση του περιεχόμενου τους και εκ του χρόνου σύνταξής τους προκύπτει εναργώς ότι πρόκειται για πληροφορίες που παρασχέθηκαν κατά τη διερεύνηση και τη διαμόρφωση της προσφοράς της αιτούσας. Κατά συναφή αναφορά δεν γεννώνται εκ του περιεχομένου και της μορφής τους αξιώσεις καθενός εκ του παρέχοντος αυτές, όπως, επίσης, δεν γεννώνται αξιώσεις και της αιτούσας έναντι αυτών. Παρασχέθηκαν, κατά συνέπεια, κατά την επιχείρηση διαμόρφωσης της προσφοράς της αιτούσας και για τις ανάγκες τεκμηρίωσής της. Εξάλλου, η αναφορά τους και μόνο στον αναλυτικό υπολογισμό του κόστους εργασιών δεν αρκεί άνευ ετέρου και ενόψει των ανωτέρω εκτιμήσεων για να προσδώσει στα προσκομισθέντα έγγραφα προσφορών τρίτων την έννοια της σύμβασης υπεργολαβίας. Επίσης, η διατύπωση της προσφοράς του οικονομικού φορέα .......... ΑΕΒΕ κατά τρόπο διαζευκτικό («... δυνάμεθα: α. Να αναλάβουμε μεταφορές διαφόρων υλικών με το ανατρεπόμενο φορτηγό ...β. Να σας διαθέσουμε το παραπάνω ανατρεπόμενο φορτηγό ... για τη μεταφορά ...») υποδεικνύει την απουσία σύμβασης υπεργολαβίας μεταξύ της αιτούσας και του προσφέροντος οικονομικού φορέα για την εκτέλεση του έργου. Άλλωστε, η σημείωση στην προσφορά του οικονομικού φορέα ........ ΑΕΒΕ ότι οι όροι της συνεργασίας θα συμφωνηθούν από κοινού μετά την αποδοχή της προσφοράς, η οποία κατά τα προεκτεθέντα διατυπώθηκε κατά διαζευκτικό τρόπο, δεν αρκεί, επίσης, για να προσδώσει στην προσφορά αυτή το χαρακτήρα σύμβασης υπεργολαβίας. Επιπλέον, η χρήση στην προσφορά του …. του τίτλου «Προσφορά Εργατικών» δεν αρκεί ενόψει των υπολοίπων εκτιμήσεων για να προσδώσει στην προσφορά αυτή το χαρακτήρα σύμβασης υπεργολαβίας. Συνακόλουθα, δεν υφίστατο υποχρέωση της αιτούσας, (α) να δηλώσει στο ΕΕΕΣ τους προαναφερθέντες οικονομικούς φορείς ως υπεργολάβους, και (β) να υποβάλει ΕΕΕΣ για αυτούς. Κατά συνέπεια, έσφαλε η ΕΑΔΗΣΥ που με την προσβαλλόμενη δέχτηκε ότι υφίστατο σχετική υποχρέωση της αιτούσας για τους εν λόγω οικονομικούς φορείς.

17. Επειδή, κατ` ακολουθίαν, πρέπει να γίνει δεκτή η υπό κρίση αίτηση ακυρώσεως και να ακυρωθεί η προσβαλλόμενη απόφαση της Ε.Α.ΔΗ.ΣΥ. Περαιτέρω, πρέπει να απορριφθεί η ασκηθείσα παρέμβαση. Επίσης, πρέπει να διαταχθεί η απόδοση του καταβληθέντος παράβολου στην αιτούσα, κατ’ άρθρο 372 παρ. 5 του ν. 4412/2016. Τέλος, οι καθ’ ων και η παρεμβαίνουσα πρέπει να απαλλαγούν από τα δικαστικά έξοδα της αιτούσας, κατ’ εκτίμηση των περιστάσεων (άρθρο 4 παρ. 1 περ. στ΄ του ν. 702/1977, όπως η περίπτωση αυτή προστέθηκε με το άρθρο 50 του ν. 3659/2008 – ΦΕΚ Α΄ 77 - σε συνδυασμό προς το άρθρο 275 παρ. 1 εδ. ε΄ του Κ.Δ.Δ.).

ΔΙΑ ΤΑΥΤΑ

Αποβάλλει από τη δίκη τον Δήμο ….

Δέχεται την αίτηση ακυρώσεως.

Απορρίπτει την παρέμβαση της Κοινοπραξίας με την επωνυμία «ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑ....».

Ακυρώνει την .../2024 απόφαση του 1ου Κλιμακίου της Αρχής Εξέτασης Προδικαστικών Προσφυγών.

Διατάσσει την επιστροφή του καταβληθέντος παράβολου στην αιτούσα.

Απαλλάσσει του καθ’ ων και την παρεμβαίνουσα από τα δικαστικά έξοδα της αιτούσας.

Κρίθηκε και αποφασίστηκε στη Λάρισα στις 4-2-2025 όπου και δημοσιεύθηκε στις 27-2-2025, σε έκτακτη δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο του Δικαστηρίου αυτού.

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ     Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ