ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΠΡΩΤΟΔΙΚΕΙΟ ΚΟΜΟΤΗΝΗΣ

ΜΟΝΟΜΕΛΕΣ

ΑΡΙΘΜΟΣ 324/2020

 

Πρόεδρος: Ν. Τζάννος, Πρωτοδίκης ΔΔ

Δικηγόρος: Ν. Σπύρου

 

[...] 3. Επειδή, στην παρ. 1 του άρθρου 107 του Συντάγματος ορίζεται ότι: «H πριν από την 21 Aπριλίου 1967 νομοθεσία με αυξημένη τυπική ισχύ για την προστασία κεφαλαίων εξωτερικού διατηρεί την αυξημένη τυπική ισχύ που είχε και εφαρμόζεται και στα κεφάλαια που θα εισάγονται στο εξής. Την ίδια ισχύ έχουν και οι διατάξεις των Κεφαλαίων A’ έως και Δ’ του τμήματος A’ του νόμου 27/1975 “περί φορολογίας πλοίων, επιβολής εισφοράς προς ανάπτυξιν της εμπορικής ναυτιλίας, εγκαταστάσεως αλλοδαπών ναυτιλιακών επιχειρήσεων και ρυθμίσεως συναφών θεμάτων”». Εξάλλου, ο Ν 27/1975 «Περί φορολογίας πλοίων, επιβολής εισφοράς προς ανάπτυξιν της Εμπορικής Ναυτιλίας, εγκαταστάσεως αλλοδαπών ναυτιλιακών επιχειρήσεων και ρυθμίσεως συναφών θεμάτων» (ΦΕΚ Α’ 77), ορίζει στο άρθρο 1 ότι: «1. Επιβάλλεται κατά τας διατάξεις του παρόντος νόμου φόρος και εισφορά επί των υπό ελληνικήν σημαίαν πλοίων. 2. Διά τους σκοπούς του παρόντος νόμου τα πλοία λογίζονται υπό ελληνικήν σημαίαν, από της νηολογήσεως των εις ελληνικόν λιμένα ή της εγγραφής των εις Προξενικά Λιμεναρχεία τηρούμενα νηολόγια ή της εκδόσεως προσωρινού εγγράφου ελληνικής εθνικότητος αυτών, μέχρι του χρόνου καθ’ ον λαμβάνει χώραν το επιβάλλον την διαγραφήν του εκ του νηολογίου γεγονός. 3. Ο όρος πλοίον περιλαμβάνει και τα πλοιάρια, εφ’ όσον ειδικώς δεν ορίζεται άλλως», στο άρθρο 2 ότι: «1. Ο κατά τας διατάξεις του παρόντος νόμου επιβαλλόμενος φόρος εξαντλεί πάσαν υποχρέωσιν του πλοιοκτήτου, ως και του μετόχου ή εταίρου ημεδαπής ή αλλοδαπής εταιρίας οιουδήποτε τύπου εκ φόρου εισοδήματος, καθ’ όσον αφορά εις τα κέρδη, τα οποία προκύπτουν εκ της εκμεταλλεύσεως πλοίων ...» στο άρθρο 3 ότι: «1. Διά την επιβολήν του φόρου και της εισφοράς, τα υποκείμενα εις τούτον πλοία κατατάσσονται εις τας ακολούθους κατηγορίας: Α. Πρώτη κατηγορία: α) ... Β. Δευτέρα κατηγορία: Λοιπά μηχανοκίνητα πλοία, ιστιοφόρα και πλοιάρια γενικώς», στο άρθρο 4 ότι: «1. Ο φόρος και η εισφορά βαρύνει: Τους πλοιοκτήτας ή πλοιοκτητρίας εταιρίας, τους εγγεγραμμένους εις το οικείον νηολόγιον κατά την πρώτην ημέραν εκάστου ημερολογιακού έτους, ανεξαρτήτως της κατοικίας ή της διαμονής ή της έδρας αυτών εν τη ημεδαπή ή εν τη αλλοδαπή ...», στο άρθρο 12 ότι: «1. Ο φόρος επί των πλοίων της δεύτερης κατηγορίας του άρθρου 3 του παρόντος νόμου υπολογίζεται ετησίως κατά κόρον ολικής χωρητικότητας (GROSS) του πλοίου με βάση την ακόλουθη κλίμακα: Κλίμακα σε κόρους: 20 φορολογικός συντελεστής κλίμακας σε ευρώ ανά κόρο ολικής χωρητικότητας: 0,90 φόρος κλίμακας (σε ευρώ): 18,00 ... Ορίζεται ελάχιστο ποσό φόρου διακόσια (200) ευρώ σε περίπτωση που ο υπολογιζόμενος φόρος πλοίου με βάση την παραπάνω κλίμακα είναι μικρότερος από το ποσό αυτό, με εξαίρεση τα αλιευτικά πλοία ... που υπάγονται σε μηδενικό συντελεστή. 2... Ο κατά την προηγούμενη παράγραφο υπολογιζόμενος φόρος, πολλαπλασιάζεται με τους ακόλουθους συντελεστές ανά είδος πλοίου: α. ... θ. Για αλιευτικά πλοία, με συντελεστή 0» και στο άρθρο 17 ότι: «1. ... Για πλοία ολικής χωρητικότητας μέχρι και είκοσι (20) κόρων, με εξαίρεση εκείνων που υπάγονται στο Ν 438/1976 (ΦΕΚ Α’ 256), ο οφειλόμενος φόρος αμελείται και δεν ενεργείται βεβαίωση του φόρου αυτού ...».

 

4. Επειδή, περαιτέρω, ο ισχύων κατά την ένδικη χρήση (2015) Κώδικας Φορολογίας Εισοδήματος (ΚΦΕ, Ν 4172/2013, ΦΕΚ Α΄ 167), ορίζει στο άρθρο 7 ότι: «1. Φορολογητέο εισόδημα είναι το εισόδημα που απομένει μετά την αφαίρεση των δαπανών που εκπίπτουν, σύμφωνα με τις διατάξεις του ΚΦΕ από το ακαθάριστο εισόδημα. 2. Ο ΚΦΕ διακρίνει τις ακόλουθες κατηγορίες ακαθάριστων εισοδημάτων: ... β) εισόδημα από επιχειρηματική δραστηριότητα ...», στο άρθρο 21 ότι: «1. Ως κέρδος από επιχειρηματική δραστηριότητα θεωρείται το σύνολο των εσόδων από τις επιχειρηματικές συναλλαγές μετά την αφαίρεση των επιχειρηματικών δαπανών, των αποσβέσεων και των προβλέψεων για επισφαλείς απαιτήσεις ... Ειδικά, για τον προσδιορισμό του εισοδήματος από αγροτική επιχειρηματική δραστηριότητα στα έσοδα από επιχειρηματικές συναλλαγές περιλαμβάνονται τα έσοδα από την παραγωγή γεωργικών, πτηνοτροφικών, κτηνοτροφικών, δασοκομικών, υλοτομικών και αλιευτικών προϊόντων ...», στο άρθρο 45 ότι: «Σε φόρο εισοδήματος νομικών προσώπων και νομικών οντοτήτων υπόκεινται: ... ε) κοινωνίες αστικού δικαίου, αστικές κερδοσκοπικές ή μη κερδοσκοπικές εταιρίες, συμμετοχικές ή αφανείς εφόσον ασκούν επιχείρηση ή επάγγελμα ...» και στο άρθρο 47 ότι: «1. Το κέρδος από επιχειρηματική δραστηριότητα προσδιορίζεται σύμφωνα με τις διατάξεις του Κεφαλαίου Γ, του Μέρους Δεύτερου («Φόρος Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων») του ΚΦΕ, εκτός από τις περιπτώσεις όπου ορίζεται διαφορετικά στο παρόν κεφάλαιο ... 2. Όλα τα έσοδα που αποκτούν τα νομικά πρόσωπα και οι νομικές οντότητες που αναφέρονται στις περιπτώσεις του άρθρου 45 θεωρούνται έσοδα από επιχειρηματική δραστηριότητα ...».

5. Επειδή από τις προαναφερόμενες διατάξεις του Ν 27/1975, οι οποίες έχουν υπερνομοθετική ισχύ, συνάγεται ότι η πρόσοδος που αποκτά ο πλοιοκτήτης από τη με οποιονδήποτε τρόπο εκμετάλλευση του πλοίου του φορολογείται μόνον βάσει των διατάξεων αυτών, εξαντλούμενης, με την φορολογία αυτή, κάθε υποχρέωσής του από το σχετικό φόρο εισοδήματος. Ειδικότερα, όταν η εκμετάλλευση του πλοίου συνίσταται σε αλιευτική δραστηριότητα του πλοιοκτήτη, η πρόσοδος την οποίαν αυτός αποκτά από την διάθεση του αλιεύματος φορολογείται μόνο βάσει των εν λόγω ειδικών διατάξεων περί φορολογίας πλοίων και όχι ως εισόδημα από αγροτική επιχείρηση κατά το προαναφερθέν άρθρο 22 του ΚΦΕ (πρβλ. ΣτΕ 2989-2992/1997, ΔΠΗρ 176/2006).

6. Επειδή, στην προκείμενη περίπτωση, από τα στοιχεία του φακέλου της δικογραφίας, προκύπτουν τα ακόλουθα: Οι προσφεύγουσες έχουν από το έτος 2005 την συγκυριότητα (συμπλοιοκτησία) σε ποσοστό 50% έκαστη ενός επαγγελματικού αλιευτικού σκάφους με την ονομασία «...», ολικής χωρητικότητας 3,6 κόρων και μήκους 8,9 μέτρων, με Αριθμό Μητρώου Αλιευτικών Σκαφών (ΑΜΑΣ) ... εγγεγραμμένου στο Βιβλίο Εγγραφής Μικρών Σκαφών (ΒΕΜΣ) του Λιμενικού Σταθμού .......... με αριθμό μητρώου 99 (βλ. το με αριθμό .../4967/2019 έγγραφο του Λιμενάρχη του Κεντρικού Λιμεναρχείου Αλεξανδρούπολης, σε συνδυασμό με την από 10.8.2005 άδεια εκτέλεσης πλοών επαγγελματικού σκάφους με συνημμένο το από 15.4.2005 πιστοποιητικό καταμέτρησης του Λιμενάρχη ...). Στην αρχική δήλωση φορολογίας εισοδήματος φορολογικού έτους 2015 που υπέβαλαν στη ΔΟΥ ....... (στο όνομα της συμπλοιοκτησίας) δήλωσαν έσοδα από άσκηση αγροτικής επιχειρηματικής δραστηριότητας και ειδικότερα ακαθάριστα έσοδα ποσού 56.286,81 και καθαρά ποσού 20.540,64 ευρώ. Ακολούθως, υπέβαλαν στην ίδια ως άνω ΔΟΥ τη με αριθμό .........../2017 πρώτη τροποποιητική δήλωση φορολογίας για το ίδιο φορολογικό έτος, στην οποία συμπεριέλαβαν δήλωση επιφύλαξης, κατ’ άρθρο 20 παρ. 1 του Ν 4174/2013, υποστηρίζοντας ότι ήταν παράκτιοι αλιείς και, ως εκ τούτου, το εισόδημά τους κατά το φορολογικό έτος 2015 που προέρχεται από την εκμετάλλευση του ανωτέρω αλιευτικού τους σκάφους πρέπει να φορολογηθεί με βάση τις διατάξεις του Ν 27/1975 περί φορολογίας πλοίων και όχι με τις διατάξεις του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος σχετικά με τη φορολόγηση εσόδων από επιχειρηματική δραστηριότητα και ζητώντας πλήρη απαλλαγή του εν λόγω εισοδήματος από το φόρο εισοδήματος. Η ανωτέρω επιφύλαξη απορρίφθηκε με τη με αριθμό .../23.2.2017 αρνητική απάντηση του Προϊσταμένου της ΔΟΥ Κομοτηνής, ο οποίος προέβη σε εκκαθάριση της δήλωσης φορολογίας εισοδήματός τους θεωρώντας το ανωτέρω εισόδημα ως εισόδημα από επιχειρηματική δραστηριότητα, από την οποία προέκυψε χρεωστικό υπόλοιπο φόρου εισοδήματος ποσού 1.465,83 ευρώ (5.340,57 ευρώ αναλογών φόρος, μείον το ποσό προκαταβολής ποσού 3.874,4 ευρώ). Στη συνέχεια, οι προσφεύγουσες συμπλοιοκτήτριες άσκησαν τη με αριθμ. πρωτ. .../6.4.2017 ενδικοφανή προσφυγή κατά της ανωτέρω αρνητικής απάντησης του Προϊσταμένου της ΔΟΥ Κομοτηνής, η οποία απορρίφθηκε με την προσβαλλόμενη με αριθμό .../1.9.2017 απόφαση του Προϊσταμένου της Διεύθυνσης Επίλυσης Διαφορών (ΔΕΔ) της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων, με την οποία κρίθηκε ότι τα έσοδα από πώληση αλιευμάτων φορολογούνται ως εισόδημα από αγροτική επιχειρηματική δραστηριότητα.

7. Επειδή, ήδη, με την κρινόμενη προσφυγή, όπως αναπτύσσεται με το νομίμως κατατεθέν υπόμνημά τους, οι προσφεύγουσες αμφισβητούν τη νομιμότητα της με αριθμό .../1.9.2017 απόφασης του Προϊσταμένου της ΔΕΔ και ζητούν την ακύρωσή της, να διενεργηθεί νέα εκκαθάριση του φόρου εισοδήματός τους για το φορολογικό έτος 2015 με βάση τις διατάξεις του Ν 27/1975, καθώς και να τους επιστραφεί εντόκως το ποσό του φόρου που παρακρατήθηκε αχρεωστήτως. Ειδικότερα, προβάλλουν κατ’ αρχάς, ότι η προσβαλλόμενη απόφαση εκδόθηκε κατά παράβαση των υπερνομοθετικής ισχύος διατάξεων του Ν 27/1975, σύμφωνα με τις οποίες κάθε πρόσοδος που αποκτά ο πλοιοκτήτης από την εκμετάλλευση του πλοίου, που μπορεί να συνίσταται σε αλιευτική δραστηριότητα, φορολογείται μόνο βάσει των διατάξεων αυτών, καθώς επίσης και κατ’ ανεπίτρεπτη διασταλτική ερμηνεία του άρθρου 21 του ΚΦΕ, ο οποίος αναφέρεται σε «παραγωγή» και όχι «αλίευση» αλιευτικών προϊόντων, ενώ, τέλος, προβάλλουν ότι η προσβαλλόμενη παραβιάζει το δικαίωμα στην περιουσία των προσφευγουσών, κατά παράβαση του άρθρου 1 του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου. Προς απόδειξην των ισχυρισμών τους προσκομίζουν, μεταξύ άλλων, τη με αριθμό .../2019 βεβαίωση του Λιμενάρχη Αλεξανδρούπολης, σχετικά με την ιδιοκτησία, τα χαρακτηριστικά και τα στοιχεία εγγραφής του εν λόγω αλιευτικού σκάφους στο ΒΕΜΣ, όπως ακριβώς αναφέρθηκαν στο ιστορικό της παρούσας και στο τέλος της αναφέρεται ότι «σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 2 και 4 του Γενικού Κανονισμού Λιμένων (Β΄ 231/2000) επαγγελματικό αλιευτικό σκάφος ολικού μήκους μέχρι 10 μέτρων θεωρείται “μικρό σκάφος” και εγγράφεται στο Βιβλίο Εγγραφής Μικρών Σκαφών (ΒΕΜΣ) το οποίο αποτελεί δημόσιο βιβλίο αστυνομικής φύσεως στο οποίο εγγράφονται τα μικρά σκάφη».

8. Επειδή, το καθ’ ου η προσφυγή με την έκθεση απόψεών του ζητεί την απόρριψη της προσφυγής, προβάλλοντας ότι στην φορολογία του Ν 27/1975 υπάγονται μόνο τα έσοδα από την εκμετάλλευση του ίδιου του πλοίου και όχι από άλλες πηγές, όπως εν προκειμένω. [...]

 

(Κάνει δεκτή την προσφυγή.)